Van klassieke muziek en dirigeren naar progressive cinematic metal: voor Thirza Fekkes is het geen tegenstelling, maar juist een logische combinatie. Als professioneel musicus en dirigent heeft ze een klassieke achtergrond, maar met Nymue krijgt ze de ruimte om al haar muzikale interesses samen te brengen. Een interessant verhaal natuurlijk, dus we gingen met Thirza in gesprek.
Voor de mensen die je nog niet kennen: wie is Thirza Fekkes?
Ik kom oorspronkelijk uit het mooie Hoge Noorden, uit Friesland. Ik ben van beroep musicus en dirigent. Zo’n drie à vier jaar geleden zijn we begonnen met Nymue, een progressive cinematic metalband.
Je bent professioneel muzikant. Dat zijn er niet ontzettend veel. Wat houdt jouw werk precies in?
Ik heb aan het conservatorium gestudeerd en daar twee opleidingen gedaan. Eerst Docent Muziek, dus dat richtte zich vooral op het educatieve gedeelte. Je leert dan werken met basisschool- en middelbare scholieren, maar bijvoorbeeld ook met mensen met een beperking. Het is heel breed.
Je leert verschillende instrumenten spelen, zingen in een koor en dirigeren. Vanuit die studie ben ik uiteindelijk gaan werken op een vrije school in Groningen. Daar kwam het dirigeren verder op mijn pad.
Daarnaast heb ik klassiek fluit gestudeerd. Fluit is eigenlijk mijn eerste instrument en dat heb ik ook op dit album ingespeeld. Omdat arrangeren, dirigeren en componeren mijn achtergrond zijn, hebben we voor Nymue ook alle orkestpartijen volledig uitgeschreven.
Je speelt dus naast fluit nog allerlei andere instrumenten?
Ja. Ik speel saxofoon, verschillende soorten whistles en ik heb vroeger pianoles gehad, dus dat speel ik ook een beetje. Ik ben nu bovendien met koperblaasinstrumenten bezig. En voor dit album heb ik ook klarinet opgenomen.
Je speelde ook in Ayreon Project. Kun je vertellen hoe dat is ontstaan?
Daar zijn we vlak voor corona mee begonnen. We speelden eigenlijk de muziek van Arjen Lucassen. Vooral de nummers die met Arjen te maken hebben, zoals Stream of Passion en andere projecten. We zijn ook een beetje bij sommige zijprojecten weggebleven, maar er waren uiteindelijk een paar nummers waarvan we zeiden: die kunnen we echt niet missen.
Dat hebben we ongeveer vijf à zes jaar gedaan. Vorig jaar september hebben we op de officiële afterparty van de Arjen Live Shows gespeeld. Dat was ons afscheid. Het was ontzettend bijzonder. Iedereen zong de muziek mee en het was echt een van de meest speciale momenten die we hebben meegemaakt. Arjen is zelf ook een keer komen kijken. Dat is echt ontzettend gek. Ik vergelijk het altijd met Beethoven of Mozart. Stel je voor dat je een stuk van Mozart speelt en Mozart zit achterin de zaal te luisteren. Zo voelt het ongeveer. Hij weet wie je bent, je kunt met hem praten en ondertussen weet je dat je zijn muziek aan het spelen bent.
Dat moet behoorlijk spannend zijn geweest.
Het stressgehalte lag inderdaad aardig hoog. We wisten het pas heel kort voor het optreden. De eerste keer was ontzettend stressvol. Maar hij was superenthousiast. Hij vond het echt een eer dat we zijn muziek wilden uitvoeren.
Hij vond het ook heel leuk om te zien hoe wij die complexe muziek aanpakten. We hadden een heel bijzondere bezetting met veel zangers, backing vocals, strijkers en fluiten. Het was mooi om te merken dat hij dat waardeerde.
HET ONTSTAAN VAN NYMUE
Is Nymue vervolgens vanuit dat project Project ontstaan?
“Binnen Ayreon Project speelde Vincent van Zwieten ook mee en zijn broer Reinier. Vincent en ik zaten muzikaal altijd al heel erg op één lijn. Voor mijn afstuderen van mijn eerste studie hebben we samen een stuk geschreven dat bij mijn examen paste. We dachten toen eigenlijk al: dit is best wel vet, laten we kijken of we samen meer muziek kunnen maken.
Dat begon met covers. Vervolgens hebben we steeds iemand erbij gevraagd. Zijn broer Reinier kwam erbij, die basgitaar speelt. Later kwam Dominic Pongers als drummer bij Ayreon Project en uiteindelijk ook bij ons. Vincent heeft Media Composing gestudeerd in Enschede en daar ontmoette hij Bastiaan Westerbeek. Die kwam er later ook bij.
Vincent is heel erg van de leadpartijen, de solo’s en de snelle dingen. Bastiaan is juist heel erg van het ritme en schrijft hele moeilijke ritmes. Daardoor vullen ze elkaar ontzettend mooi aan.
Jullie hebben vervolgens behoorlijk lang achter de schermen gewerkt. Had je niet al snel de behoefte om iets uit te brengen?
Dat had ik heel sterk. Dit was voor ons allemaal de eerste keer dat we echt een album uitbrachten, behalve Dominic. Ik had echt zoiets van: wat we doen is zo ontzettend vet, dat willen we delen. Dat hadden we eigenlijk al na onze eerste covers. We hebben bijvoorbeeld Mother Earth en Phantom of the Opera gecoverd, met een echt koor en een symfonieorkest dat we zelf bij elkaar hadden gebracht en opgenomen. Toen dachten we al: dit is zo cool, dit willen we meenemen in onze eigen band.
De laatste tijd, nu we zo dicht bij het eindproduct zijn, gaat het bij mij steeds meer kriebelen. Ik ben gewoon heel ongeduldig. Ik wilde dat iedereen wist wat we doen. Ik ben dan ook ontzettend blij dat we nu eindelijk mensen kunnen laten horen waar we de afgelopen jaren aan hebben gewerkt.
HET DEBUUTALLBUM
Waarom heeft het zo lang geduurd voordat het album klaar was?
Vooral het schrijven van de nummers. Het zou in eerste instantie een soort sprookjes-EP worden. Maar dat is compleet uit de hand gelopen. Uiteindelijk is het anderhalf uur aan muziek geworden. Daarnaast was het een uitdaging een conceptalbum te maken. Het heeft een verhaallijn. De nummers moeten dus ook zo geplaatst worden dat het verhaal duidelijk blijft, ook al wordt het vanuit één perspectief verteld. Daar hebben we in het begin behoorlijk mee geworsteld.
Vorig jaar ging het schrijftempo gelukkig flink omhoog. Daarnaast zat er enorm veel werk in het orkestreren. We werken in een DAW, in Reaper met plug-ins. Maar wat je daar schrijft, moet uiteindelijk voor echte orkestmuzikanten worden omgezet naar notenschrift. Dat vertalen was soms ontzettend lastig. Voor de opnames hebben we hebben ongeveer zeven gastzangers gehad, heel veel orkestmuzikanten en een heel koor. Het is gewoon ontzettend veel werk geweest. Vooral het laatste stukje voelde heel lang. En nu gaat het opeens heel snel. Dat is heel gek.
Jullie zijn geen band die met drie akkoorden een punknummer speelt. Hoeveel muziek zit er eigenlijk in dit album?
Alle nummers hebben eigenlijk een compleet orkest. Wat je vaak hoort bij dit soort muziek is dat bepaalde instrumenten worden weggelaten omdat er simpelweg geen ruimte voor is in de mix. Wij hebben juist heel dynamisch geschreven. Het kan van alleen piano en cello naar een compleet orkest, koor en band gaan. Dat zorgt ervoor dat er bij iedere luisterbeurt iets nieuws te ontdekken valt. In bijna alle nummers hoor je orkest en in veel nummers ook koor. Daarnaast zit in bijna alle nummers de band. De muziek zit zo ontzettend vol dat je iedere keer weer iets anders hoort. Als muzikant vind ik dat ontzettend leuk. Je kunt echt in zo’n mix graven. Dan denk je ineens: hé, daar hoor ik een piano. Of een harp. Of slagwerk.
Dan is een koptelefoon waarschijnlijk aan te raden.
Dat zou ik zeker aanraden.
Je zegt dat het een conceptalbum is. Waar gaat het verhaal over?
“Het concept gaat over Morgana Le Fay. We hebben eigenlijk de legende van Arthur gepakt, maar hem omgedraaid. In veel series en films gaat het over koning Arthur en Merlijn. Over Morgana gaat het veel minder vaak. Bovendien bestaan er ontzettend veel verschillende versies van haar verhaal. In het ene verhaal is ze Arthurs zus, in een ander verhaal heeft ze een andere rol of naam. Dat gaf ons ruimte om een eigen versie te maken. Het gaat over Morgana die ontdekt dat ze krachten heeft in een wereld waarin dat eigenlijk niet wordt geaccepteerd. Ze gaat gedurende het album op zoek naar zichzelf. Ze worstelt met de verwachtingen van de maatschappij. Ze is opgegroeid aan het hof en moet zich op een bepaalde manier gedragen. Tegelijkertijd zit er een kracht in haar die steeds harder begint te spreken. Dan komt de vraag: welke keuze maak ik? Als ik voor magie kies, raak ik misschien mijn vrienden kwijt en de mensen van wie ik hou. Maar als ik er niet voor kies, negeer ik een heel groot onderdeel van mijn eigen persoonlijkheid.
Dat verhaal heeft voor Teertje ook een persoonlijke betekenis gekregen. Bij het schrijven van de teksten heeft dat voor mij therapeutisch gewerkt. Hoe ga je om met hoe mensen naar je kijken en met de keuzes die je maakt? Wat doe je wanneer andere mensen daar iets van vinden?
DE KLASSIEKE ACHTERGROND
Je hebt een klassieke achtergrond. Wat bracht je uiteindelijk bij metal?
Het is eigenlijk een soort sneeuwbaleffect geweest. Ik ben nooit opgegroeid met metal. Ik heb een oom die wel metal luistert. Hij is gek op Iron Maiden en vroeger zaten we wel eens in de auto te headbangen, maar het was nooit muziek waarvan ik dacht: dit ga ik zelf luisteren. Gaandeweg werd mijn muzieksmaak zwaarder. Het ging van Avril Lavigne, dus echt een beetje rock, naar Bring Me The Horizon. Toen liet mijn oom me Nightwish horen. Eerst dacht ik: ik weet niet of ik dit wat vind. Een invalbeurt bij een folkband veranderde vervolgens veel. Daarna werd ik gevraagd voor Ayreon Project en toen ging er eigenlijk een hele wereld voor me open. Ik leerde ontzettend veel nieuwe muziek kennen. Ik ben ook ontzettend groot fan van Jinjer. Dat is ook wel echt een inspiratiepunt geweest voor de zwaardere vocalen en om die mee te nemen.
Klassieke muziek en metal zijn minder verschillend dan je denkt
Klassiek is nog steeds een ontzettend groot onderdeel van mijn leven en van mijn muzikale lichaam. Ik ben er natuurlijk heel veel mee bezig. Maar ik hou ervan om veel verschillende dingen te doen: verschillende instrumenten spelen en verschillende soorten muziek maken. Met Nymue kan ik die werelden combineren. Het is een beetje uit de hand gelopen, maar ik heb me heel erg kunnen uiten in metal. Daar was ruimte voor dingen die in klassiek niet altijd mogelijk zijn.
De klassieke wereld is bijzonder competitief. Als je voor een orkest gaat auditeren, zijn er soms duizenden mensen die daarop afkomen. Dan moet je maar hopen dat je het wordt.
Klinkt als vergelijkbaar met topsport?
Ja, inderdaad. Je begint jong, je moet ontzettend veel investeren en je moet er veel voor laten. Het is heel serieus. Die obsessie vanuit de klassieke wereld heb ik wel een beetje meegenomen in hoe we met Nymue bezig zijn. We nemen het heel serieus.
In de klassieke muziek moet alles vaak perfect zijn. Hoe ga je daarmee om binnen metal?
Dat is een beetje lastig. Gelukkig had ik docenten die me leerden dat perfectie niet het enige doel hoeft te zijn. Twee van hen waren allebei heel erg van de imperfecties. Bijvoorbeeld een enorme ademteug nemen omdat je volledig in de muziek opgaat. Dat soort dingen heb ik meegenomen. Ik hoor heel erg terug hoe ik fluit speel en hoe ik daarin ben opgevoed. Toch kan de perfectionistische klassieke instelling soms behoorlijk in de weg zitten. Bij de opnames ben ik soms wel een beetje doorgeschoten. Dan denk ik: ik zit zoveel cent van die noot af, die moet precies zo geïntoneerd worden omdat dat akkoord zus of zo is. Mijn insteek is dat je je voorbereiding kapot studeert, zodat het perfect in je lijf zit. En als je dan gaat opnemen, kun je eindelijk muziek en kunst maken.”
CROWDFUNDING
Jullie kozen ervoor het album te crowdfunden. Waarom?
Een band beginnen en een album maken kost gewoon ontzettend veel geld. Tijdens ondernemerschaplessen op het conservatorium, waar je natuurlijk veel met de cultuursector bezig bent, kwam crowdfunding ook ter sprake. We schreven een volledig plan met begroting. Dat hebben we ingeleverd en vervolgens zijn we die crowdfunding gestart. Dat was best spannend, want we hadden nog helemaal geen muziek uitgebracht. Er werd daarom een promotievideo gemaakt. We hadden nummers die toen af waren en daarmee konden mensen een beetje een idee krijgen van wat we aan het doen waren. Maar we hadden nog nooit op het podium gestaan. Toch lukte het.
Het feit dat we bij Ayreon Project hebben gezeten, dat daar fans van zijn meegekomen en dat we gewoon heel veel mensen om ons heen hebben die het ons ontzettend gunnen, heeft ervoor gezorgd dat we de crowdfunding hebben gehaald.
Waar gaat bij zo’n productie uiteindelijk het meeste geld in zitten?
Uiteindelijk denk ik echt bij alle gastmuzikanten. Ik stond er op ze allemaal netjes te betalen. Dat is iets wat ik vanaf het begin heb gezegd. Op het conservatorium werd je soms gevraagd om ergens te spelen en dan kreeg je te horen: het is goed voor de exposure. Daar wilde ik bewust niet aan meedoen. Er zijn allemaal studiegenoten van mij die orkestpartijen hebben ingespeeld. Dat zijn ontzettend goede muzikanten. Die wil je gewoon iets geven. Hetzelfde geldt voor de gastzangers. Die reizen ervoor, studeren het in en denken mee. Dan vind ik het minste wat je kunt doen dat je ze betaalt.
Ook merchandise vormt een belangrijke kostenpost én potentiële inkomstenbron. We hebben nu een webshop en je merkt dat dat helpt om een deel van de kosten terug te krijgen.”
DE TOEKOMST
Wat staat er de komende tijd allemaal te gebeuren?
Op 9 oktober komt het album uit. Ondertussen wordt hard gewerkt aan de liveshow. We zijn druk bezig met repeteren met de gastzangers en de band. We hebben ook een film gemaakt die tijdens de liveshow wordt afgespeeld. Het doel is om op 16 oktober niet zomaar een concert te geven, maar het hele verhaal van Nymue als een cinematische voorstelling te brengen. We willen echt een cinematisch, theatraal verhaal opvoeren. Daarmee komt een project van drie à vier jaar uiteindelijk samen. “Waar we de laatste drie jaar naartoe hebben gewerkt, is gewoon het album opvoeren. Op een hoog niveau, hopen we. De show wordt bovendien vastgelegd. Ook voor mensen die er niet bij kunnen zijn. We horen vaak dat Drachten ver weg is. Dat vind ik van Tilburg ook. Dus we gaan het vastleggen.
Na zo’n enorme productie kan ik me voorstellen dat het lastig is om dit regelmatig live te brengen. Is 16 oktober het eindpunt?
Nee, we willen absoluut vaker spelen. De bezetting maakt dat alleen niet eenvoudig. De bezetting waarin we op 16 oktober spelen is logistiek gewoon heel moeilijk. Jan-Willem, Sacha, Jane en Sjoerd Klaas zijn allemaal muzikanten, hoewel niet iedereen dat beroepsmatig doet. Ze spelen allemaal op ontzettend hoog niveau en treden ook regelmatig op. Daardoor is het lastig om iedereen steeds bij elkaar te krijgen. Maar we hopen dat zodra er meer singles uit zijn en het album uit is, venues zien dat we echt iets bijzonders aan het doen zijn. Dat we er echt een show van maken. We willen heel graag meer spelen. Volgend jaar ook festivals. Dat is echt een droom: vaker kunnen optreden met de nieuwe muziek die we hebben gemaakt.